HPV (Human Papilloma Virus), dünyada en sık görülen cinsel yolla bulaşan virüslerden biridir. 200’den fazla tipi bulunan HPV’nin bazı türleri sadece siğil yaparken, bazıları ise rahim ağzı kanseri başta olmak üzere birçok kanser türüne neden olabilir. Günümüzde HPV enfeksiyonuna karşı en etkili korunma yöntemlerinden biri HPV aşısıdır. Peki HPV nedir, kimler aşılanmalıdır ve HPV aşısı ne zaman yapılmalıdır?

HPV Nedir?

HPV, cinsel temasla bulaşan bir virüstür. Kadın ve erkeklerin çoğu hayatının bir döneminde HPV ile karşılaşır. Çoğu HPV enfeksiyonu bağışıklık sistemi sayesinde kendiliğinden kaybolur. Ancak yüksek riskli HPV tipleri rahim ağzı kanseri, penis kanseri, anüs kanseri ve ağız–boğaz bölgesi kanserlerine yol açabilir.

🔎 Özellikle HPV tip 16 ve 18, rahim ağzı kanserlerinin %70’inden sorumludur.

HPV Belirtileri

HPV’nin çoğu zaman belirgin bir belirtisi olmaz. Ancak bazı durumlarda:

Genital siğiller (kondilomlar)

Vajinal veya anal bölgede kaşıntı

Servikal smear testinde anormallikler

görülebilir.

Bu nedenle HPV enfeksiyonu fark edilmeden yıllarca vücutta kalabilir.

HPV Aşısı Nedir?

HPV aşısı, bağışıklık sistemini uyararak vücudu HPV’ye karşı koruyan bir aşıdır.

Mevcut aşılar, en sık kanser yapan yüksek riskli HPV tiplerine karşı koruma sağlar.

Aynı zamanda siğile yol açan bazı düşük riskli tipleri de kapsar.

Aşı, hastalık tedavisi için değil; korunma amacıyla yapılır.

Kimler HPV Aşısı Olmalıdır?

Genç kızlar ve kadınlar:

HPV aşısı ideal olarak 11–12 yaşında başlanmalıdır. 9 yaşından itibaren uygulanabilir. Daha önce cinsel ilişkiye başlamamış olanlarda koruyuculuğu daha yüksektir. 26 yaşına kadar yapılması önerilir.

Erkekler:

Erkeklerde de HPV siğillere ve kansere yol açtığı için 9–26 yaş arası erkeklere de önerilir.

26 yaş üzeri kişiler:

27–45 yaş arası kişilerde aşının faydası, kişinin HPV ile karşılaşıp karşılaşmadığına bağlıdır. Bu nedenle aşı kararı hekim ile birlikte verilmelidir.

HPV Aşısı Kaç Doz Yapılır?

9–14 yaş arası: 2 doz

15 yaş ve üzeri: 3 doz

Dozlar 6 ay içinde tamamlanmalıdır.

HPV Aşısı Kimlere Yapılmaz?

Gebe kadınlarda HPV aşısı önerilmez.

Şiddetli alerji öyküsü olanlarda dikkatli olunmalıdır.

Emziren kadınlarda ise güvenle kullanılabilir.

HPV Aşısının Önemi Rahim ağzı kanserlerinin büyük kısmı önlenebilir.

HPV aşısı sayesinde hem kadınlarda hem erkeklerde HPV’nin yol açtığı siğiller ve kanser türleri önemli ölçüde azaltılabilir. Aşı, düzenli smear testi ile birlikte kullanıldığında rahim ağzı kanserinden korunmada en güçlü yöntemdir.

Sonuç

HPV nedir? sorusunun cevabı basit: HPV, cinsel yolla bulaşan ve bazı türleri kansere yol açabilen yaygın bir virüstür. Kimler aşılanmalıdır? sorusuna cevap ise: Hem kadınlar hem erkekler, ideal olarak 9–26 yaş arasında HPV aşısı olmalıdır.

HPV aşısı, toplum sağlığını korumak ve gelecek nesillerde rahim ağzı kanseri oranlarını düşürmek için son derece önemlidir.